Clavi zdobiły rzymskie tuniki przez wiele stuleci, ale nie wszystkie pasy tego typu wyglądały i powstawały w ten sam sposób. Jedne z najwcześniejszych przykładów były wplatane bezpośrednio w strukturę tkaniny już na etapie jej tworzenia. Wymagało to sporego kunsztu tkackiego, ponieważ dekoracja nie była osobnym elementem doszywanym do gotowej tuniki, ale stanowiła jej integralną część.
Wystarczy przyjrzeć się oryginalnym tunikom z clavi znajdującym się w zbiorach British Museum (zdjęcie po prawej), aby wyraźnie zobaczyć, że pasy są częścią samej tkaniny.
I właśnie w taki sposób wykonaliśmy nasze tuniki z tkanym clavi. Analizując zachowane zabytki, odtworzyliśmy nie tylko charakterystyczny wygląd pasów, ale również sposób ich wykonania.
Sama tunika tkana jest w splocie płóciennym, natomiast clavi powstają jako pasy wątku w splocie skośnym 2/1, z dominującym wątkiem. Dzięki temu uzyskujemy wyraźnie odcinające się od reszty tkaniny pasy, a jednocześnie unikamy efektu prześwitującej, jasnej osnowy, który pojawiłby się przy innym rozwiązaniu.
To detal, który na pierwszy rzut oka może wydawać się niewielki, ale właśnie takie szczegóły pozwalają zbliżyć rekonstrukcję do oryginalnych rzymskich tkanin.
Tuniki zdobione dwoma pasami clavi pozostają częścią rzymskiej mody przez wiele stuleci. Ich popularność wyraźnie rośnie w okresie republikańskim i to właśnie wtedy pojawiają się najwcześniejsze przykłady formy zbliżonej do naszej – z dwoma pasami clavi wtkanymi bezpośrednio w strukturę materiału i wykonanymi w różnych kolorach.
Z czasem clavi stają się coraz bardziej dekoracyjne. Pasy zaczynają być tkane w różnorodne wzory i pojawia się również praktyka naszywania ich na gotową tkaninę tuniki.
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o tym, jak zmieniały się clavi i tuniki, które je zdobiły, zajrzyj na naszego bloga, gdzie znajdziesz wpis poświęcony historii tunik z clavi.
Tak, ale wiele zależało od czasu, miejsca i rodzaju clavi. Początki ich stosowania rzeczywiście opisywane są w źródłach jako element wyróżniający określone grupy społeczne. Szeroki, purpurowy latus clavus był związany z rangą senatorską, natomiast wąski angustus clavus – z rangą ekwicką. Co więcej, cesarz mógł przyznać latus clavus również osobom spoza stanu senatorskiego, dając im tym samym możliwość ubiegania się o urząd senatorski.
Z czasem tuniki zdobione clavi stały się znacznie bardziej powszechne i zaczęły być noszone przez przedstawicieli różnych grup społecznych. Kolor i rodzaj użytych barwników nadal mogły jednak mówić coś o statusie materialnym właściciela. Poszczególne barwniki różniły się ceną i dostępnością, dlatego osoby o różnych możliwościach finansowych mogły pozwolić sobie na inną kolorystykę i bardziej lub mniej kosztowne tkaniny.
Nie oznacza to jednak, że konkretny kolor automatycznie wskazywał na określoną pozycję społeczną. Na przykład niewolnik mógł nosić tunikę z kosztowniejszymi, intensywnie barwionymi clavi, jeśli została ona ufundowana przez jego pana.
Dlatego w przypadku późniejszych tunik z clavi sam kolor pasa nie powinien być traktowany jako prosty kod statusu społecznego. Znaczenie dekoracji zmieniało się wraz z czasem, a na jej wygląd wpływały zarówno moda i obyczaj, jak i dostępność oraz cena materiałów.
Tuniki z clavi były bardzo obszerne – zachowane zabytki niejednokrotnie mają niemal kwadratowy kształt i osiągają nawet 1,5 metra szerokości. Takie tuniki, zszyte jedynie na ramionach i po bokach, noszono luźno udrapowane i przewiązane pasem.
Po zawiązaniu pasa nadmiar tkaniny unoszono ponad nim, tworząc charakterystyczną kieszeń z fałd materiału na wysokości brzucha. Z kolei nadmiar tkaniny na ramionach opadał swobodnie, tworząc coś w rodzaju krótkich rękawów.
Przykłady prawidłowego sposobu noszenia tunik z clavi oraz różne sposoby ich drapowania omawiamy szerzej w tekście na naszym blogu.








Wystarczy przyjrzeć się oryginalnym tunikom z clavi znajdującym się w zbiorach